Archive

Posts Tagged ‘bài kiểm tra môn lịch sử’

Phan Bội Châu và phong trào Đông Du (27)

July 9, 2013 Leave a comment

Kiểm tra 45 phút

Môn: Lịch sử

Đề bài: Đầu thế kỉ XX, trong bối cảnh triều đình Huế đã kí hiệp ước đầu hàng và phong trào Cần Vương bị đàn áp đẫm máu, nhà yêu nước Phan Bội Châu cùng những người đồng chí hướng đã lập ra Hội Duy tân (1904) và khởi xướng phong trào Đông Du. Hưởng ứng phong trào, hàng trăm thanh niên đương thời đã tình nguyện lên đường sang Nhật du học. Em hãy đóng vai là một trong những người thanh niên ấy để gửi thư cho nhà yêu nước Phan Bội Châu bày tỏ rõ lý do hưởng ứng cùng những dự định của bản thân khi học tập ở Nhật và sau khi tốt nghiệp về nước.

Bài Làm

Kính gửi ông Phan Bội Châu.

Tôi là một thanh niên nghèo. Tôi được biết ông là một con người vô cùng tài giỏi và luôn ấp ủ lòng yêu nước, muốn lập lại độc lập cho dân tộc. Ông cũng là người lập nên Hội Duy Tân (1904) và phong trào Đông Du. Tôi thực sự rất mến phục những con người tài cao, chí lớn như ông và rất mong muốn được cùng ông và những thanh niên yêu nước khác tìm ra con đường cứu nước đúng đắn.

Ông biết đấy, tôi chỉ là một người thanh niên nghèo, chỉ biết cúi mặt vào mấy quyển sách, rồi chỉ nhìn đất nước với một ánh mắt vô vọng. Khi mà cả nước lâm vào cảnh lầm than khốn cùng thì triều đình nhà Nguyễn lại sẵn sàng kí hiệp ước đầu hàng. Tôi biết ông cũng như tôi, phải chịu cảnh nhục nhằn này mà ngứa tai gai mắt. Nhưng ông giỏi hơn tôi, dám đứng lên để bảo vệ đất nước mình. Vậy nên tôi theo ông, bởi tôi tin rằng ông sẽ đi đúng đường. Song, cũng do lòng tôi căm phẫn bởi bối cảnh đất nước, bởi tình yêu tự do và hòa bình mà tôi theo ông. Và tôi đặc biệt chú ý tới phong trào Đông Du. Tôi nghĩ phong trào này sẽ đưa tôi và các thanh niên yêu nước khác tới một văn minh khác. Một người như tôi sẽ chẳng làm gì cho cuộc đời nếu chỉ ngồi nhà mà cầm quyển sách, mài mực Tàu mà viết lên mấy trang giấy cũ kĩ vài con chữ, hay ngâm thơ từ sáng đến đêm. Tôi nghĩ con người Việt cũng sẽ như tôi nếu như không thấy được những điều thâm thúy và sâu xa như ông. Tôi bao đêm suy nghĩ về điều này. Tôi biết việc sang Nhật vô cùng nguy hiểm bởi Pháp luôn lăm le để áp đảo phong trào này như là phong trào Cần Vương. Nhưng tôi đã chín chắn hơn vì biết rằng: Khi tôi thoát ra được bên ngoài biên giới Việt Nam, đặt chân được tới Nhật Bản thì sẽ là một bước đi lớn trong cuộc đời. Điều đó sẽ mang lại những cái hay, cái mới cho tôi. Đằng này Nhật Bản là một nước có lịch sử khá tương đồng với Việt Nam mà bây giờ còn là một cường quốc. Và tôi nghĩ nơi đây sẽ là nơi tuyệt vời nhất để khai sáng đầu óc non nớt và mụ mị như tôi đây. Và đó là lý do tôi theo ông.

Tôi đã ngẫm và vẽ lên được kế hoạch cho chính mình để làm thế nào có một thời gian học tập hiệu quả nhất bên Nhật. Trước tiên chắc chẳn là phải học. Tôi sẽ cố gắng hết sức cùng các anh em khác tiếp thu những kiến thức mới để góp phần xây dựng sau này. Tiếp đó, tôi và các anh em sẽ cùng ông lan rộng phong trào tới các thanh niên yêu nước khác. Và cuối cùng là về nước để giải cứu đất nước ra khỏi bối cảnh bây giờ. Có vẻ dễ dàng nhưng lại rất khó khăn. Và tôi chắc chắn sẽ theo ông để tìm lại cuộc sống hòa bình, đấu tranh để giành lại độc lập, xua đuổi bọn xâm lược ra khỏi bờ cõi nước ta:

Tiến về đất Nhật một ngày mơ

Tìm kiếm văn minh miền đất mở

Yêu nước nồng nàn ta quyết thắng

Vững vàng chí khí anh hùng ca

Và lời cuối tôi muốn nói với ông rằng, tôi tin ông sẽ làm được. Và tôi chắc chắn sẽ cùng ông và Hội đi tới hết quãng đường gian nan này!

(NTHG, nữ, học sinh lớp 8)

Advertisements

Nguyễn Trường Tộ và vua Tự Đức (31)

June 11, 2013 Leave a comment

 

Kiểm tra 45 phút.

Môn: Lịch sử

Đề bài:  “Trước tình trạng đất nước ngày một nguy khốn, từ 1863-1873, Nguyễn Trường Tộ đã gửi lên triều đình ba mươi bản điều trần phân tích toàn diện tình hình đất nước ta và đưa ra các đề nghị cải cách. Nếu em là một vị quan đại thần trong triều đình nhà Nguyễn đương thời, em sẽ có suy nghĩ như thế nào sau khi đọc ba mươi bản điều trần? Hãy viết lại những suy nghĩ của bản thân và gửi lên vua Tự Đức để thuyết phục ông ta nghe theo ý kiến của em“.

Bài Làm

Ngày 21 tháng 1 năm 1868

Kính gửi vua Tự Đức đáng kính!

Thần là một vị quan đã có thâm niên 21 năm làm trong triều. Sau khi đọc xong 30 bản điều trần của Nguyễn Trường Tộ, thần thấy cách phân tích của ông ta rất chính xác, chặt chẽ. Ông ta đã được đi du học nhiều nơi rất phong phú, chắc chắn sẽ giúp ích rất nhiều cho đất nước. Quan điểm tư tưởng nổi bật của ông ta chính là sự lên án mạnh mẽ ý thức hệ Khổng giáo lỗi thời mà chúng ta đang cố sức duy trì. Theo thần thấy, chúng ta nên làm theo chính sách của ông ta, cụ thể là:

Về nông nghiệp: nên mở trường nông chính để phổ biến khoa học kĩ thuật nông nghiệp, đi sâu cải tiến kĩ thuật canh tác để tiếp cận những thành tựu thế giới và đặc biệt là thủy lợi thì ta phải “khơi nước chứ không cản nước”. Ngoài ra thì còn nguồn lợi chính mà ta phải tập trung khai thác đó là : hải, lâm, thổ và khoáng sản.

Về văn hóa-xã hội: Chúng ta nên cải cách văn tự trên cơ sở bảo vệ tiếng mẹ đẻ, câm lưu hành các sách hoang đường, dị đoan, bài trừ các tệ nạn xã hội và xây dựng một nếp sống văn minh. Đặc biệt là chúng ta phải cải cách giáo dục thật mạnh tay.

Ngoài ra, Nguyễn Trường Tộ còn đưa ra những bản điều trần về chính trị, nội chính và tài chính rất cần thiết cho nước ta bây giờ. Thần i thấy thuế của chúng ta đang đưa ra là rất cao, khiến dân không thể giàu dẫn đến nước không thể mạnh được.

Về học thuật và võ bị: ông ta đã nói trúng hai chỗ yếu của chúng ta. Theo tôi, chúng ta không nên tiếp tục lối học “máy móc, tín điều” và đã cũ của Trung Hoa. Chúng ta nên dùng đúng chữ viết của chúng ta, cách học của chúng ta như Singapore đã làm. Bên cạnh tri thức văn học, phải đưa vào nhà trường các môn luật học, y học, sinh ngữ…

Và thần rất mong rằng bệ hạ sẽ đưa ra những cải cách về quân đội. Xin ngài hãy đúc ra những vũ khí hiện đại hơn, chứ nói thật nước ta cứ dùng giáo mác chọi lại súng ống của quân Pháp thì chúng ta chỉ có thua. Tại sao ngài không quan tâm tới giáo dục hơn, cho học sinh ta đi du học tới những quốc gia có nền giáo dục tiên tiến, có hệ thống chính trị, vũ khí hiện đại?

Kính mong ngài xem xét cho thần

Bề tôi của ngài
(PKT, nam, học sinh lớp 8)

 

 

Nguyễn Trường Tộ và vua Tự Đức (30)

June 11, 2013 Leave a comment

 

Kiểm tra 45 phút.

Môn: Lịch sử

Đề bài:  “Trước tình trạng đất nước ngày một nguy khốn, từ 1863-1873, Nguyễn Trường Tộ đã gửi lên triều đình ba mươi bản điều trần phân tích toàn diện tình hình đất nước ta và đưa ra các đề nghị cải cách. Nếu em là một vị quan đại thần trong triều đình nhà Nguyễn đương thời, em sẽ có suy nghĩ như thế nào sau khi đọc ba mươi bản điều trần? Hãy viết lại những suy nghĩ của bản thân và gửi lên vua Tự Đức để thuyết phục ông ta nghe theo ý kiến của em“.

Bài Làm

Ngọc không mài không thành đồ vật, nước không canh tân không thành cường quốc. Thật vậy, bệ hạ hãy nhìn một đất nước cũng ngay gần nước ta thôi-Nhật Bản-một đất nước cũng đã bị thực dân chĩa mũi súng đại bác từ biển dọa chiếm. Và bây giờ thì sao? Đất nước Nhật Bản đang ngày một phát triển, chẳng phải lo chiến tranh loạn lạc chỉ vì họ đồng ý mở cửa biển cho Pháp và người phương Tây vào buôn bán. Như vậy, chẳng những chúng dân được tiếp thu tri thức và văn minh thế giới, vừa tránh đổ máu, đau thương. Đó là cái lợi của việc canh tân.

Vậy tại sao nước ta không làm như vậy? Đã quá muộn để tránh một cuộc xâm lăng. Nhưng không bao giờ quá muộn để canh tân đất nước. Pháp xâm lược ta bỏi vì ta yếu hơn Pháp chứ không bao giờ Pháp xâm lược một nước khác mạnh hơn Pháp cả. Thực sự, chúng ta hoàn toàn có thể trở thành một nước văn minh nhưng các chính sách nội trị, ngoại giao lỗi thời, lạc hậu đã đạp đổ tất cả và ném cả đất nước này vào khủng hoảng và nguy khốn nghiêm trọng. Tất nhiên, không thể lấy cái lạc hậu đánh lại cái văn minh được như vậy chẳng khác nào lấy súng hỏa mai thi bắn với súng trường, chẳng khác nào lấy thần công đọ với đại bác cả. Và với đại bác thì nhà vua cũng đã thấy họ bắn như thế nào rồi.

 

Vậy, chúng ta phải làm cho chúng ta văn minh bằng Pháp. Muốn được như thế thì chúng ta phải điều chỉnh lại mọi mặt quốc gia. Những ý kiến được rất nhiều vị sĩ phu yêu nước đưa ra nhằm cải tổ và canh tân đất nước. Đặc biệt là các bản điều trần của Nguyễn Trường Tộ đưa ra là những bản đầy đủ các yếu tố cần phải khắc phục cùng cách khắc phục và canh tân. Thần đã được xem qua và thấy đó là cách duy nhất chúng ta có thể gây dựng lại quốc gia và có thể đánh thắng Pháp.

Và thưa bệ hạ, một vị vua hiền là vị vua biết chăm lo và bảo vệ được dân và nước của mình. Và một vị vua anh minh là một vị vua có thể bước cùng thời đại và sánh vai với các cường quốc năm châu. Thưa bệ hạ, xe hai bánh vẫn có thể chạy bon bon, đèn treo ngược vẫn có thể sáng. Cúi xin bệ hạ hãy nhìn những đồ vật ấy mà nhìn lại đất nước mình và xin bệ hệ hãy là một vị vua không phải chỉ tốt mà thật anh minh.

Kẻ hạ thần cung kính tấu trình.

(PĐM, nam, học sinh lớp 8 )

Nguyễn Trường Tộ và vua Tự Đức (26)

June 5, 2013 Leave a comment

Kiểm tra 45 phút.

Môn: Lịch sử

Đề bài:  “Trước tình trạng đất nước ngày một nguy khốn, từ 1863-1873, Nguyễn Trường Tộ đã gửi lên triều đình ba mươi bản điều trần phân tích toàn diện tình hình đất nước ta và đưa ra các đề nghị cải cách. Nếu em là một vị quan đại thần trong triều đình nhà Nguyễn đương thời, em sẽ có suy nghĩ như thế nào sau khi đọc ba mươi bản điều trần? Hãy viết lại những suy nghĩ của bản thân và gửi lên vua Tự Đức để thuyết phục ông ta nghe theo ý kiến của em“.

Bài Làm

 

Kính gửi vua Tự Đức.

Tình hình đất nước ta đang ngày càng nguy khốn. Sản xuất công nghiệp, nông nghiệp, thương nghiệp bị trì trệ, bộ máy cai trị mục ruỗng, nhân dân sống vô cùng khó khăn, tài chính kiệt quệ, giặc thì lăm le xâm lược. Thiết nghĩ, tình trạng này là do chính sách cai trị gây ra, vì vậy cần những biện pháp thay đổi thiết thực mà Nguyễn Trường Tộ nêu ra trong 30 bản điều trần ông gửi.

 

Về chính trị và ngoại giao: hòa hoãn với Pháp để có thêm thời gian tu sửa, chỉnh đốn, phát triển lực lượng bên ta đồng thơi bàn cách đánh lại quân địch là những ý kiến sáng suốt. Trong thời gian hòa hoãn nên tìm cách dứt bỏ sợi dây đồng minh giữa Pháp và các nước khác, cũng như tìm cách liên kết với những nước lớn để nhận được hỗ trợ trong khi chiến đấu lại kẻ giặc.

Về nội chính: Nguyễn Trường Tộ nêu ra những biện pháp hợp lý để chống việc tham nhũng, trốn thuế, hao tốn tiền của như tinh giản bộ máy chính quyền, loại bỏ những người không cần thiết, ban chính sách với những nho sinh, cho đội ngũ viên chức điều kiện làm giàu chính đáng. Những biện pháp này, nếu triều đình không thực hiện, sẽ gây ra việc hao tốn rất nhiều tiền của, hơn nữa còn làm bộ máy quan lại thối nát, lục đục nội bộ… khiến vận nước ngắn ngủi, nguy cơ bị mất nước là rất lớn.

Về tài chính: Sắp đặt hệ thống thuế khóa thật công bằng và hợp lý bằng cách phân chia đo đạc ruộng đất, kê khai nhân khẩu, đánh thuế thật nặng vào tệ nạn, tăng thuế người giàu như Nguyễn Trường Tộ nêu ra không những giúp giảm thiểu nạn cờ bạc rượu chè, mà còn giúp người dân có cuộc sống ổn định đầy đủ, triều đình có vốn để xây dựng cho đất nước, từ đó cũng bồi đắp thêm cho đất nước hùng mạnh hơn và gây dựng lòng tin của nhân dân đối với triều đình.

Về học thuật: Cải cách việc học, việc thi, cho thêm các môn khoa học vào chương trình học, dùng chữ Nôm trong dạy và học… không những igups cho học vấn người dân phát triển toàn diện, giúp triều đình chọn nhân tài mà còn đề cao chữ viết dân tộc.

Về võ bị: Tăng chất lượng quân đội, mua và sản xuất vũ khí, xây dựng phòng tuyến, … quả là khôn ngoan khi thế giặc mạnh đang chuẩn bị tràn vào. Nếu không thực hiện những cải cách mới, chỉ duy trì lối đánh lạc hậu thì e rằng sau chẳng bao lâu đất nước sẽ rơi vào cảnh “nước mất nhà tan”.

Tất cả những bản điều trần của Nguyễn Trường Tộ đều hợp tình hơp lý, những biện pháp canh tân ông nêu ra là rất cần thiết cho nước ta. Đã đến lúc, nước Việt ta rũ bỏ nền cai trị lạc hậu kiểu phong kiến phương Bắc để học tập theo nền văn minh của phương Tây, tiếp nhận những kiến thức mới, để phát triển đất nước, bảo vệ tổ quốc.

(PNH, học sinh lớp 8 )

Nguyễn Trường Tộ và vua Tự Đức (23)

June 3, 2013 Leave a comment

Kiểm tra 45 phút.

Môn: Lịch sử

Đề bài:  “Trước tình trạng đất nước ngày một nguy khốn, từ 1863-1873, Nguyễn Trường Tộ đã gửi lên triều đình ba mươi bản điều trần phân tích toàn diện tình hình đất nước ta và đưa ra các đề nghị cải cách. Nếu em là một vị quan đại thần trong triều đình nhà Nguyễn đương thời, em sẽ có suy nghĩ như thế nào sau khi đọc ba mươi bản điều trần? Hãy viết lại những suy nghĩ của bản thân và gửi lên vua Tự Đức để thuyết phục ông ta nghe theo ý kiến của em“.

Bài Làm

 

Kính bẩm Hoàng thượng!

Nước ta trong mấy năm nay càng ngày càng nguy khốn, Pháp ở nước ta rất nguy hiểm, đang lăm le xâm lấn bờ cõi. Trong các bản điều trần gần đây, các bản của Nguyễn Trường Tộ đã nói rõ điều này trong “Thiên hạ phân hợp đại thế luận”. Theo thần nghĩ, những điều mà Nguyễn Trường Tộ đã viết là rất chính xác, một lòng vì đất nước, muôn dân. Qua 30 bản điều trần mà ông gửi về đây, thần thấy tình hình thiên hạ bây giờ rất nguy kịch. Dã tâm của Pháp ở nước ta không hề là ảo tưởng. Chúng đã lấy mất 3 tỉnh Đông Nam Kì, lại sắp cướp mất 3 tỉnh Tây Nam Kì nữa. Việc tạm hòa với Pháp, mở rộng quan hệ với các nước phương Tây là một việc làm sáng suốt. Nguyễn Trường Tộ đã cho chúng ta thấy Nhật Bản, Xiêm La mở rộng quan hệ với Anh, Pháp, Ý, Bồ đã lớn mạnh thế nào. Kiến thức của họ  có thể giúp chúng ta rất nhiều. Chúng ta có thể nhờ khoa học-kĩ thuật của họ khiến cho tài nguyên, khoáng sản nước ta giúp chúng ta lớn mạnh. Hơn nữa, việc mở rộng ngoại giao với họ sẽ khiến chúng ta có thể làm nguôi đi dã tâm của Pháp, biến Pháp thành bạn giúp chúng ta phát triển. Như vậy là chúng ta và cả họ đều được lợi đến 2 lần: vừa chống được mưu toan của Pháp, vừa khiến chúng ta vươn lên so với Nhật, Xiêm.

Đó là đôi điều mà kẻ hèn thần này cung kính tấu trình. Rất mong Hoàng thượng xem xét thực hiện.

 

(NTN, nam, học sinh lớp 8)

Nguyễn Trường Tộ và vua Tự Đức (7)

May 20, 2013 Leave a comment

Kiểm tra 45 phút.

Môn: Lịch sử

Đề bài:  “Trước tình trạng đất nước ngày một nguy khốn, từ 1863-1873, Nguyễn Trường Tộ đã gửi lên triều đình ba mươi bản điều trần phân tích toàn diện tình hình đất nước ta và đưa ra các đề nghị cải cách. Nếu em là một vị quan đại thần trong triều đình nhà Nguyễn đương thời, em sẽ có suy nghĩ như thế nào sau khi đọc ba mươi bản điều trần? Hãy viết lại những suy nghĩ của bản thân và gửi lên vua Tự Đức để thuyết phục ông ta nghe theo ý kiến của em“.

BÀI LÀM

Duy Tân tấu

Khởi bẩm hoàng thượng, thần, Thượng thư bộ Binh, tuy học thức nông cạn, chữ nghĩa chưa nhiều chỉ biết võ vẽ đôi ba đường binh pháp. Quả là so với các quan khác, thần khó lòng bì kịp. Nhưng thiết nghĩ, thần có đôi lời xin tấu lên bệ hạ.

Ngày nay, đất nước ta, suy cho cùng không còn thái bình, thịnh vượng như ngày trước nữa. Xét cho tận, bây giờ, đất nước ta bị thực dân Pháp đè nén, nhân dân ta đang nọc xương khoét thịt cho bọn thực dân, triều đình ta đang ngày một nguy đốn, quan lại dưới triều thì lộng hành, nhu nhược với kẻ tiểu nhân, tàn bạo với những người “đồng bào”. Và nhìn cho kiệt, thần thấy nước nhà đang nguy cấp tới nơi, ruộng đất bỏ hoang, dân thì bỏ thây ngoài đường, đại bác, súng ống của Pháp giờ thì cũng ngấy thịt người. Thần rất lấy làm đau xót, tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối, ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa, chỉ mong được xẻ thịt, lột da, nuốt gan uống máu quân thù và bọn nghịch tặc.

Tuy vậy, ông trời có mắt, cho dân ta một vị đại hiền còn sót lại đó là Nguyễn Trường Tộ. Vâng thiết nghĩ, Bệ hạ hẳn đã biết người này và những “Bản điều trần” của ông ta. Thần thấy rằng, việc duy tấn đất nước chính là phụ thuộc vào ông ta. Thần thấy có mấy việc sau cần chú ý về những bản điều trần này:

1, Về chính trị.

Ông ta đã trình bày những chiến lược cơ bản về những thế lớn phân và hợp trong thiên hạ: “Thiên hạ phân hợp đại thế luận-1863” và đề xuất “Kế ly gián giữa Anh và Pháp”-1866. Không những thế ông đã rất sáng suốt với : “mở rộng quan hệ với Pháp và các nước khác”-1871. Về nội trị: ông ta đã đề nghị triều đình tinh giản bộ máy chính quyền để đỡ hao tổn công quỹ của nhân dân. Nến có chính sách với những nho sinh để họ không thể vì chút chữ nghĩa mà trốn nghĩa vụ với nước. Còn các quan thanh liêm phải được tạo điều kiện phát triển.

2. Tài chính

Ông ta đề nghị sắp lại hệ thống thuế khóa cho hợp lý. Phải đo đạc lại đất đai, tăng thuế địa chủ, đánh thuế nặng vào những tệ nạn và lấy hàng xa xỉ nước ngoài.

3. Về kinh tế

Đề nghị chấn hưng “nông, công, thương nghiệp” để làm cho dân giàu nước thịnh, tu bổ đường sá để giao thông dễ dàng.

4. Học thuật

Đề nghị cải cách việc học, việc thi để chọn nhân tài hữu ích, bỏ lối học Trung Hoa, phải dùng quốc văn trong soạn sách, giấy tờ hành chính.

5. Ngoại giao

Chủ trương quan hệ mềm mỏng với Pháp và ngoại giao với Anh, Tây Ban Nha…Lợi dụng mâu thuẫn giữa các nước này để thu lợi cho mình. Phải đào tạo các thông dịch viên giỏi vài ngoại ngữ.

7. Võ bị

Đề nghị cải tu võ bị làm tăng chất lượng quân đội. Thay đổi binh pháp, mua sắm tàu thuyền vũ khí, xây dựng phòng tuyến để phòng quân Pháp.

Với những điều trên, thật khổ sở biết bao khi bỏ qua những điều đó.

Thượng Thư bộ binh

(NGB, nam, học sinh lớp 8)

Nguyễn Trường Tộ và vua Tự Đức (6)

May 19, 2013 Leave a comment

Kiểm tra 45 phút.

Môn: Lịch sử

Đề bài:  “Trước tình trạng đất nước ngày một nguy khốn, từ 1863-1873, Nguyễn Trường Tộ đã gửi lên triều đình ba mươi bản điều trần phân tích toàn diện tình hình đất nước ta và đưa ra các đề nghị cải cách. Nếu em là một vị quan đại thần trong triều đình nhà Nguyễn đương thời, em sẽ có suy nghĩ như thế nào sau khi đọc ba mươi bản điều trần? Hãy viết lại những suy nghĩ của bản thân và gửi lên vua Tự Đức để thuyết phục ông ta nghe theo ý kiến của em“.

BÀI LÀM

Muôn tâu bệ hạ

Trước tình hình ngày một nguy khốn của đất nước, với tư cách là một vị quan đại thần trong triều đình, thần muốn bệ hạ hãy đọc những bản tấu của Nguyễn Trường Tộ về tình hình nước ta. Từ năm 1863 đến nay (1871), Nguyễn Trường Tộ đã kiên trì gửi lên triều đình 30 bản điều trần phân tích toàn diện về đất nước và đề nghị cải cách. Trong các  bản điều trần, Nguyễn Trường Tộ đã đề cập đến một loạt vấn đề như chấn chỉnh bộ máy quan lại, phát triển công thương nghiệp và tài chính, chỉnh đốn võ bị, mở rộng ngoại giao, cải tổ giáo dục…

Về chính trị: ông trình bày những chiến lược cơ bản, về những thế lớn phân và hợp trong thiên hạ và đề xuất “kế ly gián giữa Anh và Pháp”. Không hề ảo tưởng về dã tâm của thực dân Pháp, ông gợi ý với nhà vua về lợi ích lớn của việc “mở rộng quan hệ với Pháp và các nước khác”.

Về công, thương nghiệp và tài chính: ông đề nghị sắp đặt lại hệ thống thuế khóa cho thật công bằng, hợp lý. Muốn thế phải đo đạc lại ruộng đất , kê khai nhân khẩu, tăng thuế người giàu và hàng xa xỉ ngoại nhập, đánh thuế thật nặng vào  các tệ nạn xã hội… Ngoài ra còn phải khuyến khích nhà giàu cho vay và vay tiền nước ngoài….

Toàn bộ điều trần của ông phản ánh một con người hết lòng vì nước, nói lên tâm huyết cảu một người có tri thức, có vốn hiểu biết sâu rộng, thiết tha tìm lối giải nguy cho đất nước. Mặc dù thần mới đưa ra hai trong số những cải cách của ông thôi, nhưng ta có thể thấy rõ sự đúng đắn và cần thiết trong nó. Lòng yêu nước đã là động lực để thúc đẩy ông đưa ra các giải pháp mang tính cải cách nói trên. Và thật đáng tiếc, sự nhiệt tình và tài năng của ông lại bị bỏ qua. Mong bệ hạ nghe theo lời thần!

(HTH, nữ, học sinh lớp 8)

%d bloggers like this: